Πολλοί δανειολήπτες, ιδιώτες και επιχειρηματίες, αναρωτιούνται αν μπορούν να πετύχουν «κούρεμα» του δανείου τους και με ποιες προϋποθέσεις.
Η πραγματικότητα είναι ότι η μερική διαγραφή οφειλής δεν είναι ούτε αυτονόητο δικαίωμα αλλά ούτε και «άπιαστο όνειρο».
Αποτελεί πρακτική λύση διαπραγμάτευσης που εφαρμόζεται όταν η τράπεζα ή ο servicer μπορεί να πειστεί ότι η πλήρης αποπληρωμή δεν είναι εφικτή και ότι η επιβολή αναγκαστικών μέτρων (π.χ. κατάσχεση, πλειστηριασμός) θα του απέφερε χαμηλότερη ανάκτηση της οφειλής.
Σε αυτόν τον οδηγό παρουσιάζουμε, πότε μπορεί να γίνει «κούρεμα» δανείου, ποιοι το δικαιούνται και πώς μπορεί να επιτευχθεί με ρεαλιστικό και βιώσιμο τρόπο.
Πότε εξετάζεται η δυνατότητα κουρέματος
Η συζήτηση για μερική διαγραφή οφειλής ανοίγει μόνο όταν αποδεικνύεται αδυναμία πλήρους αποπληρωμής και ταυτόχρονα υπάρχει προοπτική ρεαλιστικής ρύθμισης.
Οι servicers και οι τράπεζες αξιολογούν συγκεκριμένα κριτήρια:
- Εισόδημα και επαγγελματική δραστηριότητα του οφειλέτη (π.χ. μισθοί, πωλήσεις, καθαρά κέρδη).
- Ακίνητη και κινητή περιουσία, καθώς και τυχόν εμπράγματες εξασφαλίσεις.
- Συνοφειλέτες ή εγγυητές – αν έχουν οικονομική δυνατότητα, η πιθανότητα κουρέματος μειώνεται.
- Πρόθεση συνεργασίας: Αν δηλαδή, ο οφειλέτης ανταποκρίνεται έγκαιρα, προσκομίζει στοιχεία και προτείνει λύσεις, τότε έχει πολύ μεγαλύτερες πιθανότητες να λάβει θετική απάντηση.
Η βασική αρχή είναι απλή:
Αν το ποσό που μπορεί να ανακτηθεί μέσω της ρύθμισης είναι υψηλότερο από το ποσό που θα ανακτηθεί με νομικές ενέργειες, τότε ο πιστωτής έχει λόγο να δεχτεί “κούρεμα”.
Δεν είναι δικαίωμα – είναι αποτέλεσμα τεκμηρίωσης
Το «κούρεμα» δεν εφαρμόζεται αυτόματα. Είναι αποτέλεσμα διαπραγμάτευσης και τεκμηρίωσης.
Ο οφειλέτης οφείλει να αποδείξει με τα στοιχεία της οικονομικής του κατάστασης ότι η πλήρης εξόφληση του δανείου είναι αδύνατη και ότι η ρύθμιση μέσω «κουρέματος» συμφέρει και τον ίδιο τον πιστωτή.
Η οικονομική ανάλυση βιωσιμότητας αποτελεί βασικό εργαλείο.
Αν αποδεικνύεται ότι η επιχείρηση ή το νοικοκυριό μπορεί να καταβάλει σταθερά ένα ποσό, τότε ο servicer προτιμά να εξασφαλίσει αυτό το ποσό με μερική διαγραφή του υπολοίπου, αντί να προχωρήσει σε χρονοβόρες διαδικασίες ρευστοποίησης.
Δείτε επίσης: Διαγραφή επιχειρηματικού δανείου – Πώς και πότε μπορείτε να την πετύχετε
Ποια δάνεια έχουν περισσότερες πιθανότητες για κούρεμα
Η εμπειρία δείχνει ότι κάποια δάνεια είναι πιο “δεκτικά” σε μερική διαγραφή από άλλα:
- Δάνεια που είναι ληξιπρόθεσμα για μεγάλο διάστημα (συνήθως άνω των 12 μηνών).
- Ανεξασφάλιστα ή μερικώς εξασφαλισμένα δάνεια, όπου η αξία του ακινήτου ή της εγγύησης είναι χαμηλότερη από την οφειλή.
- Οφειλές από πρώην επιχειρήσεις ή αδρανείς εταιρείες, όπου η ανάκτηση μέσω ρευστοποίησης είναι μη ρεαλιστική.
- Περιπτώσεις οφειλετών με αποδεδειγμένη οικονομική αδυναμία (πτώση τζίρου, μείωση εισοδήματος, ανεργία).
- Συνεργάσιμοι δανειολήπτες που προσέρχονται με πρόταση και όχι με άρνηση.
Αντιθέτως, ενήμερα δάνεια ή δάνεια με ισχυρές εξασφαλίσεις δύσκολα θα οδηγήσουν σε διαγραφή, καθώς η τράπεζα ή ο servicer έχει τη δυνατότητα ανάκτησης μέσω ρευστοποίησης.
Τύποι κουρέματος που εφαρμόζονται στην πράξη
Ανάλογα με τη φύση του δανείου και τη στρατηγική του πιστωτή, εφαρμόζονται διαφορετικά σχήματα:
1. Διαγραφή τόκων καθυστέρησης
Αφορά καθυστερημένες απαιτήσεις και είναι η πιο συχνή μορφή ελάφρυνσης, καθώς δεν επηρεάζει το κεφάλαιο.
2. Μερική διαγραφή κεφαλαίου
Εφαρμόζεται σε περιπτώσεις όπου υφίσταται αντικειμενική αδυναμία του οφειλέτη και η ανάκτηση του συνολικού ποσού από τον πιστωτή, εκτιμάται ότι είναι αδύνατη.
3. Διαγραφή με εφάπαξ καταβολή (discounted pay-off)
Επιτυγχάνεται όταν ο οφειλέτης μπορεί να καταβάλει εφάπαξ ποσό (συνήθως από πώληση περιουσιακού στοιχείου ή οικογενειακή συνδρομή) και ο πιστωτής διαγράφει το υπόλοιπο.
4. Κούρεμα στο πλαίσιο εξωδικαστικού μηχανισμού
Όταν πληρούνται οι προϋποθέσεις του ν. 4738/2020, είναι δυνατή η αυτόματη πρόταση διαγραφής μέσω της πλατφόρμας, στη βάση αλγοριθμικού υπολογισμού βιωσιμότητας.
Διαβάστε επίσης: 3 τρόποι ρύθμισης για κούρεμα οφειλών
Τι πρέπει να προσέξει ο οφειλέτης
- Μην ζητάτε “κούρεμα” χωρίς προετοιμασία.
Οι τράπεζες και οι servicers ζητούν αναλυτικά οικονομικά στοιχεία. Αν δεν προσκομισθούν εγκαίρως ή παραλείπονται σκόπιμα, τότε η επικοινωνία διακόπτεται και η διαπραγμάτευση σταματά πριν καν αρχίσει. - Εστιάστε στο ρεαλιστικό – όχι στο ιδανικό.
Το ύψος της διαγραφής πρέπει να στηρίζεται σε βιώσιμη ικανότητα πληρωμής, όχι σε απλή επιθυμία. - Ζητήστε επαγγελματική υποστήριξη.
Η διαπραγμάτευση για μερική διαγραφή απαιτεί τεκμηρίωση, γνώση των κριτηρίων ανά servicer και δυνατότητα πρότασης βιώσιμης λύσης.
Στη SolvDebt, η ομάδα μας έχει διαπραγματευτεί δεκάδες επιτυχημένες περιπτώσεις κουρέματος — τόσο μέσω απευθείας συμφωνιών όσο και μέσω του Εξωδικαστικού Μηχανισμού.
Συμπέρασμα
Το «κούρεμα δανείου» δεν είναι μύθος, αλλά ούτε και δεδομένο.
Απαιτεί τεκμηριωμένη χρηματοοικονομική εικόνα, συνεργασία και σωστή στρατηγική.
Η επιτυχία δεν εξαρτάται μόνο από την οικονομική κατάσταση του οφειλέτη, αλλά και από τα επιχειρήματα που θα παρουσιασθούν στον πιστωτή.
Με ρεαλιστική πρόταση και εξειδικευμένη καθοδήγηση, ο δανειολήπτης μπορεί να πετύχει συμφωνία που διασώζει την περιουσία του και ταυτόχρονα προσφέρει λύση βιώσιμη και αποδεκτή για όλες τις πλευρές.